Property Ownership
Ownership rights, structures, and titles in Georgia.
Bina Sahipleri Birliği (Amkhanagoba)
Gürcistan'da 'Amkhanagoba' (Bina Sahipleri Birliği), bir binadaki bağımsız mülk sahiplerinin ortak alanları yönetmek, bakımını yapmak ve geliştirmek amacıyla oluşturdukları tüzel kişiliği olmayan bir ortaklık yapısıdır. Batıdaki Kat Mülkiyeti Birliği veya HOA modellerine benzer şekilde, asansörler, çatılar ve arazi gibi ortak mülklerin idaresinden sorumludur.
Gayrimenkul Üzerindeki İpotek Rehni
Gürcistan hukukunda ipotek, bir borcun ödenmesini garanti altına almak amacıyla bir gayrimenkulün teminat olarak gösterilmesidir. Bu rehin, Kamu Sicili Ulusal Ajansı (NAPR) nezdinde tescil edilir ve borçlu yükümlülüklerini yerine getirmediği takdirde alacaklıya mülkü icra yoluyla sattırma yetkisi verir.
Gürcistan Tapu Kaydı (NAPR Özeti)
Gürcistan'da mülkiyet hakkı, 'Amonaweri' olarak bilinen Kamu Sicili Özeti ile ispatlanır. Fiziksel bir tapu senedi yerine geçen bu dijital belge, Adalet Bakanlığına bağlı Kamu Sicili Ulusal Ajansı (NAPR) tarafından düzenlenir ve mülkün yasal durumunu, üzerinde varsa ipotek veya kısıtlamaları güncel olarak gösteren birincil yasal kanıttır.
Gürcistan'da Apartman Aidatları ve Bina Yönetim Ücretleri
Gürcistan'da apartman aidatları (HOA fees), ortak alanların bakımı, asansör işletimi, güvenlik ve temizlik gibi hizmetler için mülk sahiplerinden tahsil edilen aylık ücretlerdir. Yeni binalarda genellikle metrekare bazında hesaplanan bu ücretler, mülkiyetin sürdürülebilirliği ve ortak kullanım alanlarının kalitesinin korunması için yasal olarak zorunludur.
Gürcistan'da İntifa Hakkı (Usufruqti)
Gürcistan hukukunda intifa hakkı (Usufruqti), bir kişiye başkasına ait bir taşınmazı kullanma ve ondan yararlanma (gelir elde etme) yetkisi veren sınırlı bir ayni haktır. Mülkiyetin 'çıplak mülkiyet' ve 'kullanım hakkı' olarak ikiye ayrıldığı bu sistemde, intifa hakkı sahibi mülkü kiralayabilir veya tarımsal ürünlerinden faydalanabilir, ancak mülkü devredemez veya ipotek altına sokamaz.
Gürcistan'da Kurumsal Mülk Sahipliği
Gürcistan'da taşınmaz malların gerçek kişiler yerine, ülkede kayıtlı yasal bir tüzel kişilik (genellikle Limited Şirket - LLC) adına tescil edilmesidir. Bu yöntem, özellikle ticari faaliyetler, vergi planlaması ve varlıkların korunması amacıyla profesyonel yatırımcılar tarafından tercih edilir. Kurumsal mülkiyet, hem yerli hem de yabancı sermayeli şirketler için mümkündür.
Gürcistan'da Tam Mülkiyet (Freehold)
Gürcistan'da freehold mülkiyet, bir taşınmazın mülkiyet hakkının herhangi bir süre sınırı olmaksızın, sahibine süresiz olarak ait olmasını ifade eder. Gürcistan Medeni Kanunu uyarınca, tarım arazileri hariç olmak üzere, yabancı ülke vatandaşları ve yerli yatırımcılar konut ve ticari mülkleri tam mülkiyet hakkıyla edinebilir ve bu hak Ulusal Kamu Sicil Acentesi (NAPR) nezdinde tescil edilir.
Gürcistan'da Üst Hakkı (Leasehold)
Gürcistan'da 'Leasehold' kavramı, genellikle Medeni Kanun altındaki 'Agagobloba' (Üst Hakkı) ile karşılık bulur. Bu hak, bir kişiye başkasına ait bir arazi üzerinde bir yapı inşa etme veya mevcut bir yapıyı muhafaza etme yetkisi veren, devredilebilir ve miras bırakılabilir sınırlı bir ayni haktır. Süresi genellikle 99 yıla kadar belirlenebilir ve mülkiyetin tam kısıtlı bir türünü ifade eder.
Gürcistan'da Yabancıların Gayrimenkul Mülkiyeti
Gürcistan'da yabancı uyruklu gerçek ve tüzel kişiler, tarım arazileri hariç olmak üzere, konut ve ticari mülklerin tam mülkiyetini (freehold) yerel vatandaşlarla aynı yasal haklarla edinebilirler. İşlem süreci basittir ve Tapu Kadastro dairesinde tek bir pasaportla tamamlanabilir. 150.000 USD ve üzerindeki yatırımlar, yatırımcıya ve ailesine kısa süreli ikamet izni alma hakkı tanır.
İrtifak Hakkı
İrtifak hakkı, bir taşınmaz malikinin sahip olduğu mülkiyet hakkının, başka bir taşınmaz lehine veya belirli bir kişi yararına sınırlandırılmasıdır. Bu hak, hak sahibine başkasının arazisini kullanma yetkisi verirken, asıl malike belirli eylemlerden kaçınma veya kullanımına izin verme yükümlülüğü getirir. Gürcistan Medeni Kanunu kapsamında düzenlenen bu kavram, özellikle geçit hakları ve altyapı erişimleri için kritiktir.
Mülkiyet Payı
Gürcistan gayrimenkul hukukunda mülkiyet payı, bir taşınmazın mülkiyetinin birden fazla gerçek veya tüzel kişi arasında bölünmesini ifade eder. Bu sistemde her hissedar, taşınmazın belirli bir fiziksel bölümü yerine, mülkiyet hakkının tamamı üzerinde yüzde veya oran bazında bir hakka sahip olur. Kamu Sicili ve Tapu dairesinde (Public Registry) her malikin pay oranı açıkça belirtilir.
Müşterek Mülkiyet
Bir taşınmazın mülkiyet hakkının birden fazla gerçek veya tüzel kişiye ait olması durumudur. Gürcistan Medeni Kanunu uyarınca, her paydaş mülkiyetin belirli bir oranına (hissesine) sahiptir ve bu paylar bağımsız olarak devredilebilir, ipotek edilebilir veya miras bırakılabilir; ancak taşınmazın bütünü üzerindeki yönetim kararları paydaşların çoğunluğunu veya birliğini gerektirir.
Nihai Gerçek Faydalanıcı (UBO)
Bir mülkün veya tüzel kişiliğin nihai kontrolünü elinde bulunduran, mülkiyetten ekonomik çıkar sağlayan ve tapu kaydında doğrudan görünmese dahi kararlar üzerinde belirleyici yetkisi olan gerçek kişidir. Gürcistan hukukunda, özellikle kara paranın aklanmasının önlenmesi ve şeffaflık düzenlemeleri kapsamında kritik bir öneme sahiptir.