დღგ-ის დაბრუნება საქართველოში

საქართველოს საგადასახადო სისტემა ცნობილია თავისი სიმარტივით, გამჭვირვალობითა და ლიბერალური მიდგომებით, რაც ქვეყანას განსაკუთრებით მიმზიდველს ხდის უცხოელი ინვესტორებისა და ტურისტებისთვის. ქვეყანაში მოქმედებს სტანდარტული დამატებული ღირებულების გადასახადი (დღგ), რომელიც შეადგენს 18%-ს. უცხოელი ტურისტებისთვის მოქმედებს საყიდლებზე გადახდილი დღგ-ის უკან დაბრუნების (Tax Free) ეფექტური სისტემა, თუმცა უძრავი ქონების სექტორში საგადასახადო წესები და პროცედურები განსხვავებულად რეგულირდება.

საქართველოს უძრავი ქონების ბაზარზე ინვესტირებისას უმნიშვნელოვანესია იმის გათვალისწინება, რომ 18% დღგ ყოველთვის ჩართულია დეველოპერის ფასში ახალაშენებულ ქონებაზე. ეს ნიშნავს, რომ მყიდველი არ იხდის დამატებით გადასახადებს განაცხადებულ ფასზე ზემოთ. ფიზიკური პირებისთვის, რომლებიც ყიდულობენ საცხოვრებელ უძრავ ქონებას პირად სარგებლობაში, ამ გადასახადის უკან დაბრუნების პირდაპირი მექანიზმი არ არსებობს. თუმცა, თუ უძრავი ქონება შეძენილია დღგ-ის გადამხდელად დარეგისტრირებული კომპანიის მიერ კომერციული საქმიანობისთვის, შესაძლებელია გადახდილი დღგ-ის ჩათვლა ან საგადასახადო აქტივად გამოყენება.

უძრავ ქონებაში ინვესტიცია მჭიდროდ არის დაკავშირებული საქართველოს საინვესტიციო გარემოსთან და ბინადრობის უფლების მიღების შესაძლებლობებთან. უცხოელ ინვესტორებს აქვთ შანსი მიიღონ ქვეყანაში ლეგალურად ცხოვრების უფლება უძრავი ქონების შეძენის გზით. კერძოდ, მოქმედებს 150,000 აშშ დოლარის ზღვარი უძრავი ქონების ინვესტიციით ბინადრობის უფლების მისაღებად. ქონების საბაზრო ღირებულების დადგენა ხდება დამოუკიდებელი, აკრედიტებული აუდიტორის მიერ მომზადებული დასკვნის საფუძველზე, სადაც გაითვალისწინება ქონების სრული ღირებულება დღგ-ის ჩათვლით.

უძრავი ქონების შეძენისას ინვესტორები ხშირად სარგებლობენ საბანკო პროდუქტებით. დღეისათვის ქართული ბანკების დაფინანსება მოითხოვს 30-40% თანამონაწილეობას 10-14%-იან საპროცენტო განაკვეთებში. არარეზიდენტებისთვის მოთხოვნები შესაძლოა იყოს უფრო მკაცრი, თუმცა ბაზარზე არსებული დეველოპერული კომპანიების უმრავლესობა სთავაზობს ალტერნატიულ შიდა უპროცენტო განვადების პირობებს მშენებლობის დასრულებამდე, რაც ინვესტორებს საშუალებას აძლევს ეფექტურად მართონ საკუთარი ფინანსური ნაკადები.

საბოლოო ჯამში, საქართველოს უძრავი ქონების ბაზარზე დღგ-ის რეგულაციებისა და საინვესტიციო შესაძლებლობების ცოდნა აუცილებელია წარმატებული ინვესტიციის განსახორციელებლად. სწორი საგადასახადო დაგეგმვა, ბინადრობის მოთხოვნების გათვალისწინება და საბანკო თუ დეველოპერული დაფინანსების ეფექტური გამოყენება უზრუნველყოფს ინვესტიციის მაღალ უკუგებასა და სამართლებრივ უსაფრთხოებას.